Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Κυριακή, 31 Ιουλίου 2011

Πίνακες ζωγραφικής με ηλιοτρόπια - διαθεματική προσέγγιση των έργων τέχνης στο νηπιαγωγείο

Ζήση Ανθή : Πώς προσεγγίζουμε τα έργα τέχνης στο νηπιαγωγείο .


Τα ηλιοτρόπια , τα λουλούδια του ήλιου  στην τέχνη


Βρισκόμαστε μες στην καρδιά του καλοκαιριού κι ο ήλιος είναι καυτός ! Σε πολλά μέρη της Ελλάδας και του κόσμου ανθίζουν τα ηλιοτρόπια και ψηλώνουν , ψηλώνουν σα να θέλουν να φτάσουν τον ήλιο και να ρουφήξουν κάθε αχτίδα του . Τον κοιτούν κατάματα και μοιάζουν χαρούμενα και περήφανα , που νιώθουν τη ζεστασιά του ήλιου .


Τα πανύψηλα αυτά κατακίτρινα λουλούδια  εμπνέουν  τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας και πολλές φορές επιστρέφοντας από τις καλοκαιρινές τους διακοπές   τα ζωγραφίζουν , γιατί τους έκαναν εντύπωση .


Τα παιδιά που έχουν φοιτήσει και την προηγούμενη σχολική χρονιά στο νηπιαγωγείο και έχουν  ασχοληθεί με έργα τέχνης , ζητούν να αναζητήσουμε πίνακες ζωγραφικής  σπουδαίων ζωγράφων με ηλιοτρόπια , για να τα συγκρίνουν με τα δικά τους έργα .


Η αναζήτηση αρχίζει και όσοι πίνακες ζωγραφικής αρέσουν στα νήπια τους αποθηκεύουμε και τους εκτυπώνουμε . ( ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η/Υ)


Πολλοί σημαντικοί ζωγράφοι έχουν απεικονίσει ηλιοτρόπια στα έργα τους . Ο πιο γνωστός είναι ο Vincent Van Gogh . Ωστόσο , εκτός από αυτόν και ο Claude Monet ζωγράφισε ηλιοτρόπια σε βάζο , αλλά και Ελληνίδες ζωγράφοι εμπνεύστηκαν από την ομορφιά τους , όπως η Ιωαννίδου Ξανθή .





Έπειτα , (ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΑ) τα νήπια παρατηρούν , περιγράφουν και σχολιάζουμε τους πίνακες .
Ποια χρώματα χρησιμοποίησε ο κάθε ζωγράφος ; Πως είναι τα λουλούδια ; Είναι όλα ίδια ; Που βρίσκονται τα λουλούδια ; Αναγνωρίζεις τα άλλα λουλούδια που έχουν φυτρώσει  πλάι στα ηλιοτρόπια σε ορισμένους πίνακες  ζωγραφικής ;


Τα νήπια εμπλουτίζουν το λεξιλόγιό τους με νέες λέξεις , όπως ηλιοτρόπιο , ηλίανθος , ηλιολούλουδο , ηλιόσποροι και δίνεται το έναυσμα να ασχοληθούν με σύνθετες λέξεις του ήλιου .
Εκφράζουν τα συναισθήματά τους για τον καθένα και φαντάζονται πως θα ήταν , αν μπορούσαν να μπουν μέσα στον πίνακα , τι θα έκαναν …


Επίσης , βλέποντας ένα έργο τέχνης που το ηλιοτρόπιο γυρνάει το κεφάλι του προς άλλη πλευρά , μπορούμε να τους διαβάσουμε το παραμύθι του Ευγένιου Τριβιζά , το ηλιοτρόπιο . Μπορούμε , επίσης να φτιάξουμε δικές μας ιστορίες  , με περίεργους τίτλους , όπως :Ένα ηλιοτρόπιο …που φοβόταν τον ήλιο ή Ένα ηλιοτρόπιο που ντρεπόταν ή Αν ήμουν ηλιοτρόπιο !

Μπορείτε να διαβάσετε το ηλιοτρόπιο του Ευγένιου Τριβιζά , πατώντας τον παρακάτω σύνδεσμο :
http://youtu.be/pJVGd9YK0bU


Μπορούν να εμπνευστούν από τους πίνακες και να φτιάξουν για όσους πίνακες επιθυμούν  μικρά ποιηματάκια – αινιγματάκια.
Μονάχο ένα ηλιοτρόπιο ,
την πλάτη του γυρνάει ,
τον ήλιο δεν κοιτάει .
Τι λες να θέλει , τι να ζητά ,
γιατί τον ήλιο διόλου δεν κοιτά ;
Τι σου θυμίζει , αλήθεια , τι ;
Διηγήσου μου το παραμύθι στη στιγμή !


Ηλιοτρόπια σε βάζο
σε κόκκινο δωμάτιο τα βάζω !
Βρες μου τον πίνακα που σου ζητώ
και μίλησέ μου για αυτό !


Μπρος στην εκκλησιά
ηλιολούλουδα πολλά !
Μάντεψε ποιον πίνακα αναζητώ
και πες πως νιώθεις για αυτόν !


Ηλιοτρόπιο πορτοκαλί ,
αναζητά του ήλιου τη θερμή πνοή !
Όλα τα άλλα ξεπερνά
και τον ήλιο κατάματα κοιτά !
Για ποιον πίνακα τώρα μιλώ ,
πες μου , σε παρακαλώ!


Τα ηλιοτρόπια ψηλά κοιτούν ,
τον ήλιο ψάχνουν κι αναζητούν ,
μα συννεφιά έχει απλωθεί .
Πότε ο ήλιος θα φανεί;
Μάντεψε για ποιον πίνακα τώρα μιλώ
και μίλησε μου για αυτόν !


Πλάι στο χωριό ,
ηλιοτρόπια ανθίζουν στον αγρό .
 Πες μου πόσοι  πίνακες
το δείχνουν αυτό
και πες μου αν θά ‘θελες
να ζούσες σ’ αυτό το χωριό .



Του κάμπου , το απέραντο χαλί ,
με ηλιοτρόπια έχει στολιστεί !
Πόσοι πίνακες το δείχνουν αυτό ,
μάντεψέ το στο λεπτό !




Επίσης τα νήπια παρατηρούν τους πίνακες και απαντούν σε ερωτήσεις , όπως :
Πόσα ηλιοτρόπια βλέπεις σε κάθε πίνακα ζωγραφικής ; Μπορείς να τα μετρήσεις ; Είναι πολλά ή λίγα ; ( ακριβής αριθμός – ποσότητα )


Σε πόσα έργα τέχνης τα ηλιοτρόπια είναι μέσα σε βάζο ;





Σε πόσους πίνακες τα ηλιοτρόπια είναι κομμένα ;



Τι μέγεθος έχουν τα ηλιοτρόπια σε σχέση με τα λουλούδια ;


Τα νήπια μαθαίνουν ότι τα ηλιοτρόπια μας χαρίζουν τους ηλιόσπορους κι αναρωτιούνται για τον τρόπο που αναπτύσσονται , από το σποράκι στο ηλιοτρόπιο (ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ – ΒΙΟΛΟΓΙΑ ) .


Τέλος , τα νήπια μπορούν να ζωγραφίσουν ατομικά ή ομαδικά όποιο  έργο τέχνης τους άρεσε .( ΠΑΙΔΙ – ΕΚΦΡΑΣΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ) 


Επιπλέον , εμπνευσμένα από ένα ψηφιδωτό , μπορούν να κάνουν κι αυτά το δικό τους , αφού πρώτα βάψουν με χαρτί γκοφρέ το ρύζι κίτρινο και πορτοκαλί . Στο κέντρο θα ήταν προτιμότερο να κολλήσουν μαύρα σποράκια .


Ακόμη , ολοκληρώνοντας την προσέγγιση των έργων τέχνης , μπορούμε να στρώσουμε ένα μεγάλο πράσινο σεντόνι στην αίθουσα του νηπιαγωγείου , να φορέσουν τα νήπια κίτρινα καπελάκια  και να χορέψουν το τραγούδι των ηλιοτροπίων :
Είμαστε χαρούμενα ηλιοτρόπια ,
που μεγαλώνουμε κάτω από τον ήλιο .
Ξεκινάμε από τόσο δα μικρά
και γινόμαστε μεγάλα και ψηλά .
Είμαστε χαρούμενα ηλιοτρόπια ,
τον ήλιο στιγμή δε σταματάμε να κοιτάμε .
Προς το μέρος του πάντα γυρνάμε
και πλατειά χαμογελάμε !


Ας εμψυχώσουμε τα νήπια να εκφραστούν με το δικό τους τρόπο !
Στο νηπιαγωγείο είναι προτιμότερο να επεξεργαζόμαστε λίγους πίνακες και να είναι μια ευχάριστη δραστηριότητα για τα μικρά παιδιά .

Αινίγματα για τα ζώα του αγρού

Ζήση Ανθή :Αινίγματα σε καρτέλες για το νηπιαγωγείο με τα ζώα της υπαίθρου.


Αινίγματα για τα ζώα του αγρού


Αινίγματα για την αλεπού

Ζώο είμαι του αγρού
και στο κοτέτσι που και που !
Έχω φουντωτή ουρά
και ματάκια πονηρά !
Τι είμαι ; Η αλεπού


Με το κρύο τη φοράει ,
με τη ζέστη τη μαδάει !
Τι είναι ; Η αλεπού και η γούνα της


Αινίγματα για το λαγό

Δειλός , πολυκυνήγητος ,
ποτέ δεν κλείνει μάτι ,
μ’ αυτιά σαν του γαϊδάρου
και γρήγορος σαν άτι .
Τι είναι ; Ο λαγός


Έχει μεγάλα αυτιά ,
κρύβεται στα σπαρτά
και τρέχει γοργά !
Τι είναι ; Ο λαγός


Αινίγματα για το σκαντζόχοιρο

Κοντός -  κοντός καλόγερος
παλούκια φορτωμένος .
Τι είναι ; Ο σκαντζόχοιρος


Με παλούκια φορτωμένος
περπατάει ο καημένος .
Μα εχθρός σαν θα φανεί ,
μια μπαλίτσα θα γενεί  .
Τι είναι ; Ο σκαντζόχοιρος


Αίνιγμα για τη νυφίτσα

Οι χωρικοί την κυνηγούν
αν στο κοτέτσι τους τη δουν .
Πνίγει τις κότες , τρώει αυγά
και έχει φουντωτή ουρά .
Τι είναι ; Η νυφίτσα


Αίνιγμα για την κουκουβάγια

Ποιο πουλί με βλέμμα σπινθηροβόλο
ήταν της σοφίας σύμβολο ,
μα και της Αθηνάς ;
Η κουκουβάγια


Αινίγματα για τη χελώνα

Σιγανή και σιωπηλή ,
το σαμάρι κουβαλεί .
Τι είναι ; Η χελώνα


Ουρανός ατσάλι και γη πετάλι ,
γάτου ποδάρι και φιδιού κεφάλι .
Τι είναι ; Η χελώνα


Από πάνω σαν σκαφίδι ,
από κάτω σαν πλαστήρι .
Τι είναι ; Η χελώνα


Από πάνω σκαφιδάκι ,
από κάτω πλαστηράκι
και στη μέση κοπελιά .
Τι είναι ; Η χελώνα


Ουρανός και γη κασέλα
και στη μέση περιστέρα .
Τι είναι ; Η χελώνα


Αίνιγμα για τη νυχτερίδα

Με ποντίκι μοιάζει , που όμως πετά
και τη νύχτα καταβροχθίζει έντομα πολλά .
Τι είναι ; Η νυχτερίδα


Ορισμένα από τα αινίγματα αυτά είναι γνωστά σε όλους . Κάποια άλλα έχουν φτιαχτεί από παιδάκια νηπιαγωγείου , με τη δική μου ενθάρρυνση .

Λίστες αναφοράς με τα ζώα του αγρού

Ζήση Ανθή : Πίνακες αναφοράς για το νηπιαγωγείο  με τα ζώα της υπαίθρου  .

Μαθαίνω τα ζώα του αγρού και της υπαίθρου


Κοντά στα σπίτια των ανθρώπων της πόλης και ιδιαιτέρα του χωριού , στην ύπαιθρο μπορούμε να δούμε και να παρατηρήσουμε πολλά ζώα  και φυσικά μια πλούσια βλάστηση στην οποία βρίσκουν τροφή και καταφύγιο πολλά από αυτά .


Ορισμένα πλησιάζουν πιο κοντά στα σπίτια του χωριού , μπαίνοντας μέσα στα κοτέτσια , όπως είναι οι νυφίτσες και οι αλεπούδες , ενώ οι κίσσες παίρνουν μαζί τους ό,τι λάμπει ! Άλλα πάλι , όπως οι νυχτερίδες , βρίσκουν στέγη σε ακατοίκητα σπίτια και ξυπνούν το βράδυ , αναζητώντας τροφή .



Διασχίζοντας αγροτικούς δρόμους μπορεί κανείς να δει σκαντζόχοιρους , χελώνες , καρακάξες  κι αν κάποιος σταματήσει σε ένα χωράφι μπορεί να συναντήσει τον ποντικό του αγρού , άγρια κουνέλια , δεντρογαλιές , σκουληκάκια και πολλά είδη εντόμων , ορισμένα από τα οποία είναι βλαβερά για τις γεωργικές καλλιέργειες , όπως η ακρίδα ... 
Πολλά είδη πουλιών μπορούμε να δούμε στην ύπαιθρο , όπως οι μελισσοφάγοι , οι τσαλαπετεινοί κι όταν νυχτώνει κουκουβάγιες , μπούφοι . Στα αποξηραντικά κανάλια και σε βαλτώδη μέρη μπορεί να δει κάποιος νερόκοτες .


Σήμερα το πρωί , καθώς διέσχιζα ένα αγροτικό δρόμο , είδα μια αγκαθωτή μπαλίτσα να προσπαθεί να περάσει απέναντι . Δυστυχώς πολλά από τα ζωάκια αυτά δεν τα καταφέρνουν ! Ας ελπίσουμε πως θα προσέχουμε όλοι μας περισσότερο , όταν οδηγούμε ! 
Κι όσο για τα μικρά παιδιά , για να αγαπήσουν τη φύση και τα ζώα , πρέπει να τη γνωρίσουν και να κάνουν εκδρομές με τους γονείς τους ή με το σχολείο  στην εξοχή , στα χωράφια , στα λιβάδια ... όπου μπορούν !